| گذار از آرمانگرایی به مصلحتاندیشی در خوانشهای تاریخی در سیاست خارجی ایران و عربستان |
| کد مقاله : 1043-IMAN (R1) |
| نویسندگان |
|
سعید توتونچی *1، مجید گل پرور2، علی باقری زاده3 1دانشجوی دکتری روابط بینالملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رفسنجان، رفسنجان، ایران 2عضو هیئت علمی گروه روابط بینالملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بافت، بافت، ایران 3عضو هیئت علمی گروه روابط بینالملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رفسنجان، رفسنجان، ایران |
| چکیده مقاله |
| تحولات سیاست خارجی ایران و عربستان سعودی در بحران یمن نشاندهنده گذار از آرمانگرایی به مصلحتاندیشی سیاسی است. این گذار صرفاً محصول شرایط میدانی یمن نیست، بلکه با «خوانشها و روایتهای تاریخیِ مشروعیتساز» در سیاست خارجی دو کشور و واکنش به متغیرهای داخلی و منطقهای پیوند دارد. پژوهش حاضر میکوشد به این پرسش پاسخ دهد که این تحول چگونه شکل گرفته و در قالب چه روایتها و بازخوانیهای تاریخی صورتبندی شده است؛ همچنین شباهتها و تفاوتهای ایران و عربستان در بهرهگیری از این روایتها برای توجیه سیاستهای آرمانمحور یا مصلحتمحور چیست و این تفاوتها چه اثری بر تصمیمسازی و رفتار آنها در بحران یمن داشته است. روش پژوهش ترکیبی از تحلیل مفهومی و تطبیق با کتب و مقالات و غیره است. یافتهها نشان میدهد ایران با حفظ چارچوب مقاومت، به سمت تقویت دیپلماسی و مدیریت هزینهها حرکت کرده و عربستان نیز با بازتنظیم اهداف ژئوپلیتیکی و پذیرش راهحلهای سیاسی، از سیاستهای پرهزینهتر فاصله گرفته است. نتیجه آنکه هر دو کشور به سمت تلفیق آرمانگرایی با مصلحتاندیشی در سیاست خارجی پیش رفتهاند و این امر پیامدهای مهمی برای تعاملات منطقهای و بینالمللی آنان دارد. این موضوع با حدیث سلسلهالذهب در نیشابور که در آن توحید به مثابه «حصن» نجات معرفی میشود و سپس با عبارت «بِشُرُوطِها وَ أَنا مِن شُروطِها» پیوند توحید با شرط هدایت و سازوکارِ مشروعیت دینی برجسته میگردد، از منظر تحلیل تاریخیِ خوانشها و روایتهای مشروعیتساز، همخوان است. |
| کلیدواژه ها |
| گذار از آرمانگرایی، مصلحت اندیشی، خوانش تاریخی، سیاست خارجی ایران، عربستان |
| وضعیت: پذیرفته شده مشروط |