ظرفیت روایت‌گری ادبی حدیث سلسله‌الذهب در آموزش دینی
کد مقاله : 1077-IMAN
نویسندگان
راضیه قوی *1، انسیه قوی2
1استاد زبان و ادبیات فارسی
2استاد مدعو دانشگاه آزاد اسلامی واحد نیشابور. کارشناسی‌ارشد جغرافیا.
چکیده مقاله
حدیث سلسله‌الذهب از مشهورترین روایت‌های مرتبط با حضور امام رضا)ع( در نیشابور است و افزون بر جایگاه تاریخی و اعتقادی، ظرفیت ویژه‌ای برای آموزش دینی از راه روایت‌گری ادبی دارد. با وجود توجه پژوهش‌های پیشین به ابعاد حدیثی، کلامی و تاریخی این روایت، امکان تبدیل آن به تجربه‌ای ادبی ـ آموزشی در مدرسه کمتر بررسی شده است. مسئله پژوهش حاضر آن است که واقعه و متن حدیث سلسله‌الذهب چگونه می‌تواند از سطح معرفی تاریخی یا حفظ متن فراتر رود و در قالب روایت، خوانش، بازنویسی و تولید متن دانش‌آموزی به تربیت دینی کمک کند. پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و به شیوه اسنادی انجام شده و داده‌ها از منابع روایی و تاریخی، پژوهش‌های مرتبط، اسناد رسمی آموزش‌وپرورش و نظریه‌های روایت در آموزش گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان داد که حدیث سلسله‌الذهب از نظر روایی دارای عناصر قابل‌آموزش مانند شخصیت، مکان، موقعیت تاریخی، پیام مرکزی و پایان تأمل‌برانگیز است. این عناصر می‌توانند در درس‌های دینی، فارسی، نگارش، تاریخ و فعالیت‌های پرورشی به کار گرفته شوند. نتیجه پژوهش آن است که روایت‌گری ادبی این حدیث، در صورت پرهیز از آموزش حفظ‌محور، می‌تواند فهم توحید، ولایت، مسئولیت اخلاقی، ارزش دانش و هویت محلی نیشابور را برای دانش‌آموزان عمیق‌تر و ماندگارتر سازد.
کلیدواژه ها
حدیث سلسله‌الذهب، روایت‌گری ادبی، آموزش دینی، ادبیات تعلیمی، دانش‌آموزان، نیشابور
وضعیت: پذیرفته شده