نقش حدیث سلسلة‌الذهب در شکل گیری هویت مذهبی نیشابور
کد مقاله : 1078-IMAN
نویسندگان
شمیلا حسینیان *1، حسین خاکپور2
1دانشجو کارشناسی ارشد تاریخ تشیع دانشگاه نیشابور
2دانشیار گروه ادبیات رشته تاریخ دانشگاه نیشابور
چکیده مقاله
حدیث شریف «سلسلة‌الذهب» یکی از برجسته‌ترین روایات امام رضا (ع) است که در بستر تاریخی خاصی و در شهر نیشابور صادر شده و از همان آغاز، تأثیری ژرف بر هویت مذهبی و فرهنگی این شهر برجای نهاده است. این حدیث که با سلسله‌ای از راویان معصوم تا ذات اقدس الهی نقل شده، افزون بر تبیین جایگاه توحید، پیوندی بنیادین میان ایمان توحیدی و ولایت ترسیم می‌کند. پژوهش حاضر با رویکردی تاریخی تحلیلی می‌کوشد نقش حدیث سلسلة‌الذهب را در شکل‌گیری و تقویت هویت مذهبی نیشابور بررسی کند. بدین منظور، ضمن تحلیل متن حدیث بر اساس منابع حدیثی معتبر به‌ویژه عیون أخبار الرضا (ع)، جلد دوم زمینه‌های اجتماعی، فرهنگی و مذهبی نیشابور در زمان صدور حدیث و بازتاب‌های آن در حافظه تاریخی و هویت جمعی این شهر مورد واکاوی قرار می‌گیرد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که حدیث سلسلة‌الذهب نه‌تنها یک روایت کلامی، بلکه نقطه عطفی هویت‌ساز در تاریخ مذهبی نیشابور بوده و در تثبیت جایگاه این شهر به‌عنوان یکی از کانون‌های مهم معارف رضوی نقش بسزایی ایفا کرده است.
کلیدواژه ها
حدیث سلسلة‌الذهب، امام رضا (ع)، نیشابور، هویت مذهبی، توحید، ولایت
وضعیت: پذیرفته شده